De fiscus vertrekt niet van wat je krijgt, maar van wat je had kunnen krijgen
Tijdens de oogst lazen we dat 80% van de hectares aardappelen gecontracteerd waren.
Maar de opbrengsten waren veel hoger dan de contractvolumes: dit extra wordt nu voor veel telers een verliespost.
Als je je oogst gratis weggeeft, denkt de fiscus niet dat je geen opbrengst hebt.
Ze stellen zich een andere vraag: wat had je normaal gekregen als je dit verkocht? En daar zit het probleem. In veel gevallen zal de fiscus doen alsof je de aardappelen tegen marktprijs verkocht hebt, ook al heb je er geen euro voor gekregen. Je wordt dan belast op een fictieve opbrengst. Dat is alsof je belasting betaalt op geld dat nooit op je rekening heeft gestaan.
BTW: vaak nog pijnlijker
Nog belangrijker is de btw. Heb je kosten gemaakt met btw-aftrek, zoals pootgoed, meststoffen of loonwerk, en geef je daarna je product gratis weg, dan beschouwt de btw dit als een onttrekking aan je bedrijf. Het gevolg is dat je btw moet betalen alsof je verkocht hebt aan de normale marktprijs. Je hebt dus geen opbrengst, maar wel btw die je moet afdragen. Dat voelt wrang, maar zo werkt het systeem.
Weggeven aan familie of kennissen? Extra risico
Geef je aardappelen weg aan familie, buren of vaste afnemers, dan wordt het nog gevoeliger. De fiscus kan dit zien als een verborgen verkoop of als een voordeel aan iemand anders. In dat geval kom je snel in discussies terecht waar je moeilijk uit geraakt, zeker als er geen duidelijke administratie is.
Wanneer is weggeven wél verdedigbaar
Er zijn in het algemeen situaties waarin weggeven wel kan, maar je moet ze kunnen uitleggen en bewijzen. Denk aan een marktprijs die zo laag is dat oogsten verlies geeft, een kwaliteit die onvoldoende is voor verkoop, schade door weer of ziekte, of een gift aan een erkende voedselbank. (zoals in de actie van Boerenbond) Zelfs in die gevallen geldt dat je zonder dossier zwak staat.
Wat doe je best in de praktijk
Documenteer je keuze door de marktprijs, de kwaliteit en de reden van niet-verkoop vast te leggen.
Let op met btw en bespreek dit vooraf met je boekhouder.
Geef indien mogelijk via erkende organisaties in plaats van privépersonen. En vooral: overleg vooraf, want achteraf ben je te laat.
De realiteit, zonder franjes
Weggeven voelt logisch en menselijk, maar voor de fiscus bestaat gratis vaak niet. Als je niets vraagt, kan het zijn dat je toch moet betalen.
Zie weggeven niet als een simpele oplossing, maar als een fiscale beslissing.
Denk vooraf na, reken het door en leg het vast. Dat bespaart je achteraf discussie en vaak ook geld.
To do: vragen aan boekhouder
– hoe moet dossier voorbereid worden: volume verkochte aardappelen, volume weggegeven aardappelen, ect.?
– hoe gaat dit op bedrijven met forfaitaire aanslag inkomstenbelasting beoordeeld worden?
Ondernemerswijzer
